گروه وکلای فروکیل متشکل از بهترین وکلا
در بسیاری از اختلافات و جرائم روزمره، از درگیری و ضرب و شتم گرفته تا توهین، تهدید یا مزاحمت همسایه، اولین نهادی که مردم به آن مراجعه میکنند نیروی انتظامی (کلانتری) است. نتیجه این مراجعه معمولاً در قالب صورتجلسه نیروی انتظامی ثبت میشود؛ سندی که در ادامه مسیر قضایی میتواند نقش بسیار مهمی در اثبات ادعا، طرح شکایت کیفری و اقناع مقام قضایی داشته باشد.
در این مقاله بهصورت جامع بررسی میکنیم که صورتجلسه نیروی انتظامی چیست، در چه مواردی تنظیم میشود، چگونه میتوان از آن برای شکایت استفاده کرد و ارزش اثباتی آن در دادگاه تا چه حد است.
صورتجلسه نیروی انتظامی گزارشی رسمی است که توسط مأموران کلانتری یا واحدهای انتظامی، پس از حضور در محل حادثه یا مراجعه اشخاص، تنظیم میشود. این صورتجلسه شامل:
مشخصات طرفین
شرح واقعه از نگاه مأمور
اظهارات افراد حاضر
زمان، مکان و شرایط حادثه
است و بهعنوان گزارش اولیه ضابط قضایی در پرونده کیفری مورد استفاده قرار میگیرد.
تنظیم صورتجلسه محدود به جرائم سنگین نیست و در بسیاری از اختلافات روزمره کاربرد دارد. مهمترین موارد عبارتاند از:
در موارد نزاع دستهجمعی یا درگیری فیزیکی، حضور پلیس و تنظیم صورتجلسه اهمیت زیادی دارد؛ بهویژه زمانی که بعداً قصد شکایت ضرب و جرح وجود دارد.
در موارد ضرب و شتم، صورتجلسه پلیس میتواند:
زمان وقوع حادثه را تثبیت کند
آثار جراحت را ثبت نماید
مقدمه ارجاع به پزشکی قانونی باشد
و در کنار گواهی پزشکی قانونی، دلیل مهمی برای اثبات جرم محسوب شود.
در جرائم توهین و تهدید که معمولاً شاهد مستقیمی وجود ندارد، صورتجلسه کلانتری در ثبت اظهارات شاکی و متهم نقش کلیدی دارد و میتواند مبنای شکایت توهین و تهدید قرار گیرد.
در مواردی مانند:
سر و صدای مداوم
تهدید یا توهین
اشغال مشاعات
ایجاد مزاحمت عمدی
تنظیم صورتجلسه نیروی انتظامی، بهترین راه برای مستندسازی و پیگیری قانونی مزاحمت همسایه است.
در صورت تخریب خودرو، درب منزل، شیشه، یا اموال شخصی، صورتجلسه پلیس میتواند وضعیت محل و آثار تخریب را ثبت کند.
در موارد مزاحمت مکرر، صورتجلسههای متعدد میتواند نشاندهنده سوءنیت و استمرار جرم باشد.
خیر.
صورتجلسه نیروی انتظامی دلیل قطعی جرم نیست، اما:
یک اماره قضایی بسیار مهم محسوب میشود
میتواند قرینهای قوی در کنار سایر ادله باشد
نظر قاضی را در رسیدگی جهتدهی کند
به همین دلیل، استفاده درست از آن در کنار سایر مدارک اهمیت بالایی دارد.
برای استفاده صحیح از صورتجلسه نیروی انتظامی، مراحل زیر توصیه میشود:
پس از تنظیم صورتجلسه، شاکی باید به دادسرا مراجعه و شکواییه کیفری تنظیم کند.
صورتجلسه تنظیمشده در کلانتری باید بهعنوان پیوست شکواییه ضمیمه شود.
در متن شکواییه، باید:
به تاریخ و شماره صورتجلسه اشاره شود
شرح واقعه با متن صورتجلسه تطبیق داشته باشد
در این مرحله، کمک گرفتن از وکیل برای تنظیم شکواییه بسیار مؤثر است.
صورتجلسه له شاکی
اگر صورتجلسه:
همزمان با وقوع حادثه تنظیم شده باشد
اظهارات شاکی منسجم و بدون تناقض باشد
توسط شاهدان تأیید شده باشد
میتواند نقش مهمی در اثبات ادعا داشته باشد.
در برخی موارد، اظهارات ثبتشده در صورتجلسه ممکن است بعداً علیه همان شخص استفاده شود. به همین دلیل، دقت در بیان مطالب هنگام تنظیم صورتجلسه بسیار حیاتی است.
صورتجلسه: ثبت اولیه واقعه در کلانتری
گزارش ضابط: گزارش تکمیلی برای مقام قضایی
هر دو از سوی ضابطین قضایی تنظیم میشوند، اما گزارش ضابط معمولاً رسمیتر و تحلیلیتر است.
تصور اینکه صورتجلسه بهتنهایی حکم محکومیت میآورد
بیان مطالب احساسی یا اغراقآمیز
تناقضگویی در مراجعات بعدی
عدم پیگیری و ثبت شکایت در مهلت قانونی
وکیل کیفری میتواند:
صورتجلسه را از نظر حقوقی تحلیل کند
از تناقضات احتمالی جلوگیری کند
آن را در چارچوب ادله قانونی تقویت نماید
در صورت لزوم، ایرادات شکلی صورتجلسه را مطرح کند
در بسیاری از پروندهها، نحوه استناد و تفسیر صورتجلسه توسط وکیل، مسیر پرونده را تغییر میدهد.
موضوع: درگیری و نزاع
محل وقوع: ……………
تاریخ و ساعت: ……………
بهموجب این صورتجلسه، در تاریخ فوق مأمورین کلانتری ………… در پی اعلام درگیری به محل اعزام شدند. در محل، آقای/خانم ………… فرزند ………… اظهار داشت که با آقای/خانم ………… درگیر شده و بین طرفین نزاع فیزیکی رخ داده است.
آثار درگیری از جمله ………… (کبودی/خراش/پارگی لباس) در محل مشاهده گردید. طرف مقابل نیز ضمن حضور، وقوع درگیری را تأیید/تکذیب نمود.
موضوع جهت سیر مراحل قانونی صورتجلسه و به طرفین ابلاغ گردید.
امضاء مأمور تنظیمکننده
امضاء طرفین (در صورت امکان)
موضوع: ضرب و شتم
محل وقوع: ……………
در تاریخ ………… آقای/خانم ………… با حضور در کلانتری اعلام نمود توسط آقای/خانم ………… مورد ضرب و شتم قرار گرفته است.
حسب مشاهدات اولیه، آثار جراحت شامل ………… (کبودی/تورم/خراش) در ناحیه ………… مشاهده شد.
به شاکی اعلام گردید جهت تعیین میزان جراحات به پزشکی قانونی معرفی شود. صورتجلسه تنظیم و جهت طرح شکایت به شاکی تحویل گردید.
موضوع: توهین و تهدید
محل وقوع: ……………
در تاریخ ………… شاکی اظهار داشت که آقای/خانم ………… با الفاظ رکیک و عبارات تهدیدآمیز از جمله «…………» وی را تهدید نموده است.
اظهارات شاکی ثبت و به وی تفهیم شد در صورت تمایل میتواند از طریق دادسرا اقدام به طرح شکایت نماید.
موضوع در دفتر کلانتری ثبت و صورتجلسه تنظیم گردید.
موضوع: مزاحمت همسایه
محل: ……………
در پی تماس شاکی، مأمورین در محل حاضر شدند. شاکی اعلام داشت همسایه واحد ………… با ایجاد سر و صدا / توهین / تهدید / مزاحمت مکرر، موجب سلب آسایش ایشان شده است.
به طرفین تذکر قانونی داده شد. اظهارات ثبت و اعلام شد در صورت تکرار، موضوع قابل پیگیری قضایی خواهد بود.
صورتجلسه تنظیم و ثبت گردید.
موضوع: تخریب
محل وقوع: ……………
بهموجب اعلام شاکی، در تاریخ ………… اموال وی شامل ………… توسط آقای/خانم ………… تخریب گردیده است.
آثار تخریب در محل مشاهده شد. مراتب ثبت و به شاکی اعلام شد جهت طرح شکایت کیفری و ارزیابی خسارت اقدام نماید.
موضوع: مزاحمت تلفنی
شماره تماس: ……………
شاکی اعلام نمود از شماره ………… تماسهای مکرر و مزاحمتآمیز دریافت کرده است.
اظهارات ثبت و به شاکی اعلام شد جهت پیگیری قضایی، پرینت تماسها و شکواییه ارائه گردد.
صورتجلسه تنظیم شد.
🖼️
آیا بدون صورتجلسه هم میتوان شکایت کرد؟
بله، اما وجود صورتجلسه کار اثبات را بسیار سادهتر میکند.
آیا میتوان چند صورتجلسه برای یک موضوع داشت؟
بله، مخصوصاً در مزاحمتها و تهدیدهای مستمر.
صورتجلسه کلانتری تا چه زمانی اعتبار دارد؟
صورتجلسه تاریخ انقضا ندارد، اما تأخیر در طرح شکایت ممکن است به ضرر شاکی باشد.
مهریه زن در طلاق توافقی یکی از مهمترین و حساسترین موضوعاتی است که سرنوشت مالی…
در دنیای امروز، قراردادها بخش جداییناپذیر معاملات و تعاملات حقوقی هستند. با این حال، گاهی…
یکی از مفاهیم اساسی در حقوق مدنی که تأثیر مهمی در تشخیص اهلیت افراد برای…
یکی از مهمترین حقوق کارگران در روابط کاری، امکان ثبت شکایت اداره کار در صورت…
خرید ملک ورثهای بدون کسب رضایت همه وراث، یکی از مسائل حقوقی رایج در ایران…
خیار غبن از جمله مفاهیم بسیار مهم در حقوق قراردادهاست که نقش تعیینکنندهای در حفظ…